°C

„ŚWIADECTWO”- posłuchaj archiwalnego reportażu Cezarego Galka

ARCHIWUM PAŃSTWOWE W ZIELONEJ GÓRZE
 

Po latach powracają emocje towarzyszące chwilom, które zmieniły życie wielu uczestników wydarzeń.

61 lat temu w Zielonej Górze na ulice wyszli mieszkańcy miasta. Przed nami obchody kolejnej rocznicy wydarzeń świadczące o tym, że ta przymusowo zapomniana  przez lata historia na trwałe powróciła do naszej pamięci.

Wydarzenia zainicjowała próba eksmisji z tzw. Domu Katolickiego wraz z wyposażeniem obiektu prowadzących tam zajęcia duchownych. Sprawa dotyczyła występującego od kilku lat sporu o własność obiektu między miejscowymi urzędnikami a parafią. Jak się po latach okaże, była to część zainicjowanej kilka lat wcześniej starannie przygotowanej akcji będącej wynikiem ówczesnej polityki władz komunistycznych prowadzonej w stosunku do Kościoła w Polsce. Wydarzenia jednak szybko wymknęły się spod kontroli i zainicjowały największy społeczny protest między pamiętnym rokiem 1956 a grudniem roku 1970.

Fakty przez lata utrzymywane były w tajemnicy, dlatego dziś na temat zdarzeń jest wiele często sprzecznych opinii albo brak jest jakiejkolwiek wiedzy. Dzięki pracy historyków i archiwistów można jednak ustalić obiektywnie społeczno-polityczne tło zdarzeń, ich przebieg i reperkusje. Pewne są też wysokie wyroki uczestników  i świadków zajść (często przypadkowych) oraz wpływ, jaki miały na ich późniejsze życie.

Reportaż  to konkursowa 30-minutowa wersja dłuższego cyklu dokumentalnego, który powstał na potrzeby naszej anteny w ramach obchodów kolejnej rocznicy wydarzeń. Audycja została wyróżniona na Festiwalu „Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci” w Gdyni.  Ustami świadków i na podstawie archiwaliów  odpowiada na pytanie, co właściwie wydarzyło się przed Domem Katolickim, a później całym mieście.

W nagraniach udział wzięli uczestnicy wydarzeń: Tadeusz Mączyński, Witold Kotecki, Janusz Wieczorek, Zenon Kamiński, Franciszek Donabidowicz, Grażyna Bielska, córka uczestnika wydarzeń Bazylego Michniuka, dr Tadeusz Dzwonkowski, dyr. Archiwum Państwowego w Zielonej Górze, Tadeusz Lityński, biskup diecezjalny zielonogórsko-gorzowski, dr Paweł Socha, biskup senior, ks. Mirosław Donabidowicz, proboszcz parafii pw. św. Urbana  w Zielonej Górze, syn Krzysztofa Donabidowicza. 

Posłuchaj reportażu.

Po emisji rozmowa z dr hab. Rafałem Reczkiem, dyrektorem Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu.

Archiwalia (udostępnione przez Archiwum Państwowe w Zielonej Górze).

 

Podczas nagrań do reportażu.


REKLAMA


Komentuj odpowiedzialnie! Odnoś się do treści informacji, nie obrażaj rozmówców, nie używaj słów niecenzuralnych. Rozgłośnia zastrzega sobie prawo do moderacji komentarzy naruszających te zasady. Administratorem Twoich komentarzy jest Facebook, który może stosować do nich także "Zasady społeczności Facebooka".

W trosce o bezpieczeństwo użytkowników, komentarze zawierające linki nie są publikowane.



Skomentuj na Facebooku



Polub naszą stronę na Facebooku