Imieniny obchodzą: Halki, Filipa, Przybysława

Radiowy esej o eugenice

Autor:  Kategoria: Studio Kukułcza Komentarze: 0
O autorze

dziennikarz działu artystycznego (tel. 68 455 55 45). Z radiem związana jestem od 97r. Chodzę swoimi drogami i czasem omijam przeszkody. Trudno się ze mną zaprzyjaźnić chociaż nigdy nie mam dystansu do moich bohaterów. Lubię słuchać muzyki w nissanie i zazwyczaj wtedy przyśpieszam. Ale nie boję się Policji, bo to porządne chłopaki. Zjem i ostrygę i ośmiornicę, ale najbardziej lubię rozpuszczony ser (ale nie rozbestwiony, bo mógłby uciec z talerza). Nie cierpię, kiedy ktoś w sąsiednim pokoju wali w klawisze pianina jak opętany. Moja praca kojarzy mi się z podróżą, która bywa niebezpieczna, ale w gruncie rzeczy dobrze się kończy. Zawsze też chciałam samodzielnie latać, jednak na razie jest to nieosiągalne marzenie. Dlatego często patrzę w niebo. I tyle o mnie.

Radio Zachód zaprasza do wysłuchania sześcioodcinkowego eseju radiowego Małgorzaty Nabel i Konrada Stanglewicza pod tytułem „Eugenika”. Opowieść o ludzkich marzeniach o doskonałości i błądzeniu”. Zwieńczeniem audycji jest reportaż o ponurej historii szpitala psychiatrycznego w Obrzycach.
Dwoje dziennikarzy i ich dwunastu bohaterów wyrusza w podróż, w czasie której będą odkrywali, błądzili i szukali odpowiedzi na pytanie: Dlaczego ludzkie marzenia prowadzą niekiedy do zbrodni?

Ludzie od zawsze chcieli być zdrowi i piękni. Ale mogli osiągnąć to poprzez eliminację błędów natury. Współczesna nauka daje dziś człowiekowi do ręki narzędzia, dzięki którym można pozbyć się tego, co niepożądane.

Historia eugeniki jest opowieścią o ludzkich marzeniach o doskonałości i błądzeniu. Jest historią o dzieleniu ludzi na lepszych i gorszych, i eliminacji tych, którzy na życie nie zasługiwali w oczach innych.

Eugenika choć ze szlachetnych pobudek wyrosła, w czasach nazizmu doprowadziła do masowej zagłady. Co zrobić, by ta historia nigdy się nie powtórzyła?

Bohaterami eseju są:
Stanisław Cebrat, genetyk; Uniwersytet Wrocławski;
Magdalena Fikus, genetyk; Polska Akademia Nauk;
ks. Artur Filipowicz, etyk i politolog;
Magdalena Gawin, historyk eugeniki polskiej;
Artur Hojan, dziennikarz, badacz niemieckich zbrodni wojennych;
Maciej Iłowiecki, dziennikarz, publicysta, popularyzator nauki;
Michał Komar, publicysta, eseista, scenarzysta filmowy;
Zdzisław Kalita, etyk i filozof;
Dariusz Karłowicz, filozof, historyk idei, publicysta;
Hubert Orłowski, germanista, historyk, edytor;
Jerzy Sosnowski, krytyk, publicysta i eseista;
Kamila Uzarczyk, historyk medycyny;
Włodzimierz Zagórski, biochemik; Polska Akademia Nauk;

Zwieńczeniem cyklu audycji o eugenice jest
reportaż o losie chorych psychicznie pacjentów
szpitala psychiatrycznego Obrawalde/Obrzyce.

"ZAKŁAD OBŁĄKANYCH"

Jest to opowieść o miejscu, które swą tragiczną i ponurą historią połączyło kilka pokoleń ludzi o polskiej i niemieckiej narodowości.

Ponad 70 lat temu w Szpitalu Psychiatrycznym w Obrawalde koło Międzyrzecza, niemieccy lekarze i pielęgniarki uśmiercili ponad 10 tysięcy pacjentów. Większość stanowili obywatele III Rzeszy, ale w księgach zgonów można było znaleźć także polskie nazwiska. Od zakończenia wojny Obrzyce i Międzyrzecz , tak jak tragiczna zbrodnia dokonana w szpitalu, stały się częścią historii Polski.

Kiedy 40 lat temu stawiano w Obrzycach pomniki i tablice informacyjne, a z Niemiec przyjeżdżały dzieci ofiar, ludzka pamięć była jeszcze świeża. Teraz ta sama pamięć o niemieckich i polskich pomordowanych i winie personelu powoli zaciera się, choć dla dzisiejszych pacjentów szpitala wydaje się przerażająco rzeczywista, jakby wciąż działo się tamto obłąkańcze szaleństwo. Jak gdyby nigdy się nie zakończyło.

Bohaterami reportażu są:
pielęgniarki - Hildegarda Nowak i Hildegarda Kosmowska,
psychiatrzy - Oswald Danielak i Ryszard Maciejewski,
ponadto - Adam Żeberski, Danuta Woźniak, Robert Piela, Artur
Hojan, Jolanta Kopacz oraz byli pacjenci szpitala.

W reportażu wykorzystaliśmy także archiwalne nagrania nieżyjącego już Joachima Boche, który był dyrektorem administracyjnym obrzyckiego szpitala.

Szczególne podziękowania należą się Łukaszowi Paczkowskiemu, bez którego pomocy nie udało by się nam zrealizować części nagrań.

Część I - "Marzenia"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Część II audycji - "Nauka i modernizacja"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Część III audycji - "Zbrodnia"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Część IV audycji - "Czas zapomnienia"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Część V audycji - "Powrót marzeń"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Część VI audycji - "Eugenika w białych rękawiczkach"

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Reportaż pt: " Zakład Obłąkanych" -posłuchaj

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

O autorze

dziennikarz działu artystycznego (tel. 68 455 55 45). Z radiem związana jestem od 97r. Chodzę swoimi drogami i czasem omijam przeszkody. Trudno się ze mną zaprzyjaźnić chociaż nigdy nie mam dystansu do moich bohaterów. Lubię słuchać muzyki w nissanie i zazwyczaj wtedy przyśpieszam. Ale nie boję się Policji, bo to porządne chłopaki. Zjem i ostrygę i ośmiornicę, ale najbardziej lubię rozpuszczony ser (ale nie rozbestwiony, bo mógłby uciec z talerza). Nie cierpię, kiedy ktoś w sąsiednim pokoju wali w klawisze pianina jak opętany. Moja praca kojarzy mi się z podróżą, która bywa niebezpieczna, ale w gruncie rzeczy dobrze się kończy. Zawsze też chciałam samodzielnie latać, jednak na razie jest to nieosiągalne marzenie. Dlatego często patrzę w niebo. I tyle o mnie.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*